Büyük adam, eseriyle hayatını birleştiren
adamdır. Biz onda şu vasıfları arıyoruz: Önce
bütün ömründe ayni kanaatin, ayni imanın
sahibi olan adamdır. Devirlere, zaruretlere,
cemiyetlere göre değişmez, muhitine uymaz;
muhiti kendine uydurur, uydurmazsa çarpışır.
Cemiyetten daha kuvvetlidir; cemiyeti
sürükleyicidir. Böylelerine muvazeneli karakter
sahipleri denir. Bu üç türlü fonksiyonların
da ayni seviyede yüksek ve keskin oluşu,
insanoğlunu hilkatin harikulâde bir eseri
yapabiliyor. İşte Âkif yaradılışın bu lütfuna
uğramıştı. Ancak onu, iradesinin ateşli
tazyikiyle diğer sahalarda muvazenesizlikten
koruyan pek mühim bir sebebin var olduğu
da unutulmamalıdır: Bu sebep, demirden bir
iradeyi ahenkdar bir ray üzerinde yürüten
İslâm terbiyesi ve Allah’a imanıydı.
