Modern kültür Sanayi Devrimi’ni destekledi, ama onu ortaya çıkarmak için yeterli değildi. Kapitalizm, asgari hükûmet ya da Bilim Devrimi gibi modern kültürün de açıklama gücü bakımından ölümcül bir zayıflığı vardır. Bu gelişmelerin her biri Sanayi Devrimi’nin gerekli koşulları olabilirdi, ama yeterli değildiler. Doğru kurumlara sahip olmak, doğa bilgisini genişletmek ve insanlara ampirik bir zihniyet kazandırmak teknolojinin arzını arttırabilirdi, ama yeni tekniklere talep olmasa tüm bunların icatlar üzerindeki etkisi çok az olurdu.
Modern tarihin en dikkat çekici sorularından biri: Sanayi devrimi neden 18. yüzyılda, Britanya’da gerçekleşti de Avrupa veya Asya’nın başka yerlerinde gerçekleşmedi? Robert C. Allen, Britanya sanayi devriminin 17. ve 18. yüzyılların küresel ekonomisinde gelişen ve değişen şartlara başarılı biryanıt olduğunu savunuyor. Britanya’da ücretlerin yüksek, sermaye ve enerji maliyetlerinin ise Avrupa ve Asya’daki diğer ülkelere kıyasla ucuz olduğunu gösteriyor. Bu hususi şartlar, sanayi devriminin çığır açan teknolojilerini icat etmek için motivasyon oluşturmuştu. Buhar makinesi, pamuk fabrikası ve metal üretiminde odun yerine kömürün kullanılması ücretlerin yüksek olduğu Britanya’da benzersiz bir kârlılık sağladı. Öte yandan sanayi öncesi İngiltere’nin yüksek ücretli ekonomisi, daha fazla insanın çıraklık eğitimini karşılayabilmesini de sağladı ve bu da sanayi gelişimini teşvik etti. İngiliz mühendisler 19. yüzyılda bu yeni teknolojileri daha uygun maliyetli hâle getirdiklerinde, sanayi devrimi tüm dünyaya yayılacaktı.
Yazar Hakkında:
Robert C. Allen
Robert C. Allen Oxford Üniversitesinde İktisat Tarihi Profesörü ve Nuffield College üyesidir. Kitapları arasında Enclosure and the Yeoman: The Agricultural Development of the South Midlands, 1450-1850 (1992) ve Farm to Factory: A Re-interpretation of the Soviet Industrial Revolution (2003) adlı kitapları bulunmaktadır ve her ikisi de Ekonomi Tarihi Derneği'nin Ranki Ödülü'nü kazanmıştır.
